Nazım Hikmet

Nazım Hikmet (Selanik, 20 Kasım 1901- Moskova, 3 Haziran
1963) Bahıiye Mektebi’ni bitirdi (1919), Hamidiye Kruvazörüne
stajyer balıliye subayı olarak atandı. 1920’de saglık kurulu karanyla
askerlikten çıkartıldı. Ocak 1921’de Milli Mücadele’ye katılmak
üzere Anadolu’ya geçti. Cepheye göndeıilmedi, bir süre Bolu’da
ögretmenlik yaptıktan sonra Eylül 1921 ‘de Batum üzerinden
Moskova’ya gitti, Dogu Emekçileıi Komünist Üniversitesi’nde
(KUlV) okudu. 1924’de Türkiye’ye döndü, bir yıl sonra yeniden
Moskova’ya gitti, 1928’e kadar kaldı. 1928’de döndügünde bir
süre tutuklu kaldı. Şiiriert ile ilgili açılan pek çok davada heraat
eden Nazım Hikmet, 1933’den başlayarak, 1938’e kadar “gizli örgüt
kurmak” suçlanndan tutuklandıktan sonra, bu taıihte “orduyu
ve donanınayı isyana teşvik” suçlanndan tutuklandı ve toplam
28 yıl 4 ay hapis cezasına mahküm edildi. 14 Temmuz 1950’de
çıkan Genel Af Yasası’ndan yararlanarak, 15 Temmıızda serbest
bırakıldı. Yasal olarak yükümlülügü olmamasına karşın, askerligine
karar alınmasını hayatına yönelik bir tehdit gördügü için 17
Haziran 195l’de Istanbul’dan aynldı, Romanya üzelinden Moskova’ya
gitti. 25 Temmuz 1951 taıihinde, Bakanlar Kurulu karanyla
Türk vatandaşlıgından çıkartıldı. Ölümüne kadar pek çok
ülkeye seyahatler yaptı, konferanslar verdi, şiirielini okudu. Moskova’da
Novodeviçiy Mezarlıgı’nda gömülüdür.
Şiir yazmaya 1914’te başlayan Nazım Hikmet’in ilk şiiıi, Mehmed
Nazım imzasıyla (“Ha.IA Serviierde Aglıyorlar mı”) 3 Ekim 1918’de
Yeni Mecmua’da yayımlandı. 1921 – 1924 yıllan arasında Moskova’da
ögrenim görürken tanıştıgı Rus fütüıistleri ve konstrüktivistlerinden
esinlenerek, klasik şiir kalıplanndan sıynlmış, özgür, yeni bir
şiir dili ve biçimi geliştirmeye başladı. Bu ilk çalışmalanndan bazılan
Aydınlık dergisinde yayımlandı. Ilk şiir kitabı, Güneşi lçenleıin Türkiisü
1928’de Bakü’da yayımlandı. l929’da Istanbul’da basılan 835
Satır, edebiyat çevrelerinde geniş bir yankı uyandırdı. Zamanla, tam
anlamıyla klasik de denilemeyecek ama biçimsel bakımdan daha az
deneysel bir şiir dili geliştirdi. Halk şiirinin de dogu şiilinin de çagdaş
bir şiirden ödün vermeden nasıl kullanılacagını gösterdi.
Edebiyatın yanısıra, tiyatro ve sinema da Nazım Hikmet’in ilgi alanına
girmiştir. Moskova’da bulundugu yıllar, bu iki sanat türünde
Ruslann öncülük ettigi çaga uygun düşmektedir. Pek çok filmin
senaryolannı yazdı, çekimiertnde katkıda bulundu. Gazete yazılan,
romanlan, öyküleıi, çeviıileıi de olan Nazım Hikmet’in yapıtlan,
1938’den 1965 yılına dek Türkiye’de yasaklandı. 1965’den
başlayarak, çeşitli basımlan yapılan yapıdan, “bütün yapıtlan”
kapsamında, bir araya getiıildi. Yapı Kredi Yayınlan, bu “külliyatı”
yeniden gözden geçirerek yayımlamaktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Etiketler: ,